Kedi sahibiyseniz, patili dostunuzun anne olacağını öğrenmek heyecan vericidir. Hamile kedi süreç boyunca hem bedensel hem de ruhsal değişimler geçirir. Ayrıca bu dönemde onun beslenme ihtiyacı büyük oranda farklılaşır. Temel göreviniz ona huzurlu bir ortam sunarak sağlıklı bir gebelik geçirmesini sağlamaktır. Üstelik yavruların gelişimi, hamile kediye sunulan bakımın kalitesi ile doğrudan bağlantılıdır.
Kedinizin hamile olduğunu nasıl anlarsınız?
Sürecin ilk haftalarında dışarıdan bakarak gebeliği anlamak zordur. Aslında gebeliğin en kesin teşhisini yalnızca veteriner hekiminiz koyar. Çiftleşmeden ortalama üç hafta sonra ultrason muayenesiyle durumu doğrulayabilirsiniz. Bu muayenede yavruların kalp atışlarını duyarak sürece resmi başlangıç yaparsınız. Evde kendi kendinize hamile kedinizin karnına bastırarak muayene yapmaktan kaçının. Çünkü karın bölgesine bilinçsizce uygulanan baskı minik yavrulara zarar verebilir. Hekiminiz 45. günden itibaren röntgen çekerek yavru sayısını net biçimde belirler. Böylece doğum sırasında kaç yavru bekleyeceğinizi öğrenip hazırlıklarınızı tamamlarsınız.
Hamile kedi belirtileri nelerdir?
Fiziksel değişimler, hamile kedilerde gebelik ilerledikçe net biçimde gözlemlenir. İştah artışı bu dönemin en belirgin ilk işaretleri arasındadır. Kediniz günlük porsiyonlarını hızlıca tüketip sürekli taze mama isteyebilir. Genellikle haftalar ilerledikçe düzenli ve sağlıklı kilo alımı başlar. Onu her hafta tartarak ağırlığındaki bu doğal artışı kaydedin. Vücudu, içeride büyüyen yavrulara yer açmak amacıyla genişleyip yuvarlaklaşır. Ayrıca hormonal değişimlerin etkisiyle tüyleri parlak ve canlı görünüme kavuşur. Gebeliğin evrelerine göre karşılaşacağınız değişimleri aşağıdaki tablodan inceleyebilirsiniz.
| Gebelik haftası | Fiziksel değişim | Yapılması gerekenler |
|---|---|---|
| 1. - 3. Hafta | Belirgin bir değişim gözlenmez, hafif iştah artışı başlar. | Rutin yaşantısına ve standart porsiyonlarına devam edin. |
| 4. - 6. Hafta | Karın dışa doğru büyür, memeler pembeleşip şişkinleşir. | Yüksek proteinli yavru kedi mamasına geçin. |
| 7. - 9. Hafta | Karın gerginleşir, yavruların hareketleri dışarıdan hissedilir. | Sessiz bir odaya yumuşak bir doğum kutusu hazırlayın. |
Gebeliğin ilk aşamaları genelde dışarıdan fark edilmeyecek kadar sakin geçer. Ancak son haftalarda fiziksel değişimler zirveye ulaşarak kedinizin hareketlerini kısıtlar. Süreci doğru yönetmek adına bu tablodaki değişimlere uygun bakım planı oluşturun.
Memelerde ne gibi değişimler görülür?
Üçüncü haftanın sonlarına doğru hamile kedinin meme uçlarında belirgin pembeleşme başlar. Etrafındaki tüyler dökülerek memelerin daha görünür olmasını sağlar. Renk tonu açık pembeden koyu kırmızıya kadar farklılık gösterebilir. Üstelik elinizle dokunduğunuzda bu bölgenin şişip dolgunlaştığını fark edersiniz. Doğuma yaklaştıkça meme uçlarından şeffaf ya da süt benzeri akıntılar gelebilir. Bu durum onun bedensel açıdan emzirmeye hazırlandığının doğal işaretidir. Ancak memelerde aşırı sertlik veya iltihaplı renk görürseniz veterinere hemen danışın.
Hamile kedinizin göbeği ne zaman büyür?
Dördüncü haftadan itibaren hamile kedinizin karnı hızla şişerek dışarıdan belli olur. Özellikle yukarıdan baktığınızda belinin iki yana doğru genişlediğini açıkça görürsünüz. Zayıf veya kısa tüylü kedilerde karın büyümesini dışarıdan fark etmek çok daha kolaydır. Karın kısmı aşağıya doğru sarkarak gergin ve yuvarlak biçim alır. Dinlendiği sırada karnına nazikçe dokunarak içerideki yavruların kıpırtılarını hissedebilirsiniz. Yine de bu dokunuşları yavaşça yapmalı ve karnına asla bastırmamalısınız.
Kediler kaç ay hamile kalır?
Ortalama gebelik süresi hesaplandığında bu dönem yaklaşık iki aya denk gelir. Gün bazında ise sağlıklı hamile kedinin gebeliği 63 ile 65 gün sürer. Ancak bu süre ırk özelliklerine veya yavruların gelişim hızına göre değişebilir. İlk haftalarda belirtileri fark etmediğiniz için gebeliğin bir kısmını habersiz geçirirsiniz. Doğumun tam zamanını kestirmek amacıyla ilk çiftleşme tarihini mutlaka not alın. Çiftleşme tarihini bilmiyorsanız, veteriner hekiminiz ultrason ölçümleriyle tahmini doğum günü belirler. Son haftalara girildiğinde kedinizi evde yalnız bırakmayın ve acil durumlara hazırlanın.
Davranışsal değişiklikler yaşanır mı?
Hormon seviyelerindeki dalgalanmalar kedinizin genel ruh halini ve günlük davranışlarını doğrudan etkiler. Bu dönemde birçok hamile kedi sahibine eskisinden çok daha fazla bağlanır. Sürekli peşinizde dolaşarak sizden ekstra ilgi ve şefkat bekler. Öte yandan bazı kediler tamamen yalnız kalmayı isteyerek karanlık köşelere saklanabilir. Örneğin genelde sakin doğasıyla bilinen İran Kedisi gibi ırklar, gebelik sürecinde tamamen içe kapanarak sessiz odalara çekilmeyi tercih edebilir. Onların bu duygusal değişimlerine saygı gösterin ve üstlerine fazla gitmeyin.
Doğuma birkaç gün kala anne adayında güçlü yuva kurma içgüdüsü uyanır. Evin içindeki dolap köşeleri veya yatak altları onun için güvenli sığınaklardır. Onun rahatça uzanabileceği genişlikte bir kutu seçin. Bu yuvayı evin yoğun insan trafiğinden uzak, loş köşeye yerleştirin. Kutunun tabanına yavruların içine gömülüp boğulma riski yaşamayacağı, temizlenmesi kolay ve emici hasta bezleri serin.
Hamile kediler kusar mı?
Gebeliğin ilk günlerinde meydana gelen ani hormon artışları kedilerde mide bulantısına yol açabilir. Özellikle sabah saatlerinde hafif öğürme veya köpüklü kusma görmeniz mümkündür. İnsanlarda sıklıkla görülen sabah bulantılarına benzeyen bu durum kedinizin iştahını kısa süreliğine kapatır. Fakat bu tür belirtiler genellikle birkaç gün içinde kendiliğinden ortadan kalkar. Yine de kusma günde birkaç kez tekrarlıyorsa kediniz hızla susuz kalabilir. Şiddetli kusmaya ishal de eşlik ediyorsa vakit kaybetmeden veterinerinize ulaşın. Sindirim sistemi sorunlarının diğer nedenlerini öğrenmek amacıyla kediler neden kusar yazımızdaki detayları inceleyebilirsiniz.
Hamile kediler karın büyüdükçe nasıl yatar?
Uyku pozisyonları yavruların büyümesiyle birlikte kademeli olarak değişime uğrar. İlk haftalarda alıştığı gibi kıvrılarak uyumaya sorunsuzca devam edebilir. Fakat karnı iyice şiştiğinde bu kapalı pozisyon kedinize rahatsızlık verir. Genellikle yan tarafına doğru boylu boyunca uzanarak yatmayı tercih eder. Böylece rahmindeki yavruların ağırlığını dengeli biçimde dağıtır. Aynı zamanda kendi iç organlarına uygulanan fiziksel baskıyı önemli ölçüde azaltır. Sırtüstü yatmak nefes almasını zorlaştırdığı için bu duruştan tamamen kaçınır. Ona geniş ve destekleyici yataklar sunarak rahatça dinlenmesini sağlayın.
Hamile kediler nasıl beslenmeli?
Artan kalori ihtiyacını karşılamak adına beslenme düzenini mutlaka baştan planlayın. Hamile kedi, hem kendi vücut direncini korumak hem de sağlıklı yavrular büyütmek zorundadır. Bu yüzden gebeliğin dördüncü haftasından itibaren protein oranı yüksek mamalara geçin. Kaliteli formüle sahip yavru kedi mamaları, süreçteki kalsiyum ihtiyacını fazlasıyla karşılar. Geçiş yaparken yeni mamayı eskisiyle yavaşça karıştırarak kedinizin midesini değişime alıştırın. Böylelikle ani mama değişikliğinin yaratacağı sindirim sorunlarını kolayca engellersiniz.
Rahim büyüdükçe midesine baskı yapacağından kediniz tek seferde çok mama yiyemez. Dolayısıyla günlük porsiyonunu küçültüp gün içine yayarak onu sık sık besleyin. En ideali, kaliteli ve Taurin açısından zengin yavru kedi mamasını sürekli önünde bulundurarak dilediği zaman yemesine izin vermektir. Evin çeşitli noktalarına taze su kaseleri yerleştirip sıvı alımını destekleyin. Aşırı yağlanmayı önlemek amacıyla günlük porsiyonları veterinerinizle birlikte hesaplayın. Özellikle Scottish Fold gibi genetik olarak eklem sorunlarına yatkın ırklarda gebelikte fazla kilo alımı, mevcut eklem ağrılarını şiddetlendirebilir. Bu nedenle günlük beslenme miktarını sıkı biçimde denetleyin.
Evde bakım sürecinde alınacak önlemler
Temizlik ve fiziksel güvenlik, bu hassas dönemde odaklanacağınız başlıca konulardır. Ev kazalarını önlemek amacıyla çevresel düzenlemeleri erkenden yapın. Hamile kedinin stresten uzak, huzurlu bir ortamda yaşaması gelişimi destekler. Günlük rutinini korumak ve eve gelen misafir sayısını azaltmak onu ruhen rahatlatır. Ayrıca tüylerini yalarken arkasına uzanamayacağından onu haftada birkaç kez nazikçe tarayın.
Gebelik sürecinde uygulayacağınız başlıca güvenlik ve bakım adımları şunlardır:
- Tuvalet düzeni: Karnı büyüdüğünde zorlanmaması için alçak kenarlı ve geniş bir kum kabı edinin.
- Erişim sınırları: Yüksek dolaplara zıplamasını engellemek için tırmanma alanlarını eşyalarla dikkatlice kapatın.
- Aşı planlaması: Gebelik sırasında aşı yapmaktan kaçının ve veterinerinizden doğum sonrası için takvim isteyin.
- Huzurlu ortam: Ev içindeki ani sesleri azaltıp ona sessiz bir dinlenme odası tahsis edin.
- Düzenli tartım: Kilosunu düzenli ölçerek hekiminize güncel sağlık verilerini eksiksiz bildirin.
Gebelik veya emzirme dönemindeki kedilere dış parazit damlası yaparken dikkatli davranın. Yanlış içerikli ürün kullanımı yavruların beyin ve sinir sağlığına zarar verir. Dolayısıyla tıbbi kararları ve ilaç kullanımlarını tamamen veteriner hekiminize bırakın.
Doğum sonrası yavruların yeni eve hazırlığı
Yavrular dünyaya geldiğinde anne kedi ilk haftalarda her şeyle bizzat ilgilenir. Tek yapmanız gereken anneyi iyi beslemek ve bulundukları ortamı sıcak tutmaktır. Gözlerini açıp etrafı merakla keşfetmeye başladıklarında sosyal gelişimleri de hızlanır. İnsanlara ve evdeki seslere alışmaları, ilerideki yaşamlarına uyum sağlamalarını kolaylaştırır. Yavruları nazikçe severek insan temasına olumlu tepkiler vermelerini sağlayın.
Sütten kesilme süreci yavaş ilerlediğinden yavruları anneden hemen ayırmayın. Türkiye'deki genel uygulamalarda yavrular çoğunlukla 6 ile 8 haftalıkken yeni evlerine gider. Fakat 6 haftalıkken ayrılmak yavruların bağışıklık sistemine zarar verir. Yavruların hem fiziksel bağışıklıklarını hem de sosyal gelişimlerini tam olarak tamamlamaları için ideal ayrılma süresi 8 ila 10 hafta arasıdır. Sahiplenecek kişilere yavru kedi ihtiyaç listesi içindeki eşyaları önceden almalarını önerin. Yeni doğan bakımı ve sonraki süreçler hakkında daha detaylı bilgiler için yavru kedi bakımı içeriklerimize göz atabilirsiniz.
